Tôi không mua điện thoại vào ngày đặt hàng, tôi đã mua nó từ nhiều tháng trước
Bây giờ nhìn lại, tôi biết khoảnh khắc mình quyết định mua Samsung S25 Ultra không phải là lúc bấm nút thanh toán. Thực ra thương vụ đó đã được hoàn tất trong đầu tôi từ rất lâu trước đó.
Mọi chuyện bắt đầu giống hầu hết những người mê công nghệ khác. Tôi xem một video review trên YouTube trong lúc ăn tối. Hôm sau lại vô tình thấy thêm một video so sánh camera. Cuối tuần đọc thêm vài bài đánh giá từ các trang công nghệ nước ngoài. Rồi thuật toán bắt đầu làm công việc của nó. Mỗi lần mở YouTube, Facebook hay Google News, Samsung S25 Ultra lại xuất hiện trước mặt tôi với những lời khen ngợi về camera, màn hình, AI hay khả năng zoom được quảng bá như thể đây là thiết bị thay đổi hoàn toàn trải nghiệm sử dụng smartphone.
Điều thú vị là khi con người bắt đầu muốn một món đồ nào đó, chúng ta hiếm khi đi tìm sự thật. Chúng ta thường đi tìm những lý do để củng cố quyết định mà bản thân đã âm thầm đưa ra. Tôi bắt đầu tự thuyết phục rằng công việc cần một chiếc điện thoại tốt hơn. Tôi nói với chính mình rằng camera đẹp sẽ giúp lưu giữ nhiều khoảnh khắc gia đình hơn. Tôi tin rằng các tính năng AI sẽ giúp công việc hiệu quả hơn. Mọi thứ nghe rất hợp lý cho đến khi tôi nhận ra phần lớn những lý do đó chỉ xuất hiện sau khi ham muốn sở hữu chiếc máy đã hình thành.
Cảm giác mở hộp có lẽ là thứ đắt giá nhất tôi mua được
Tôi vẫn nhớ rất rõ buổi tối nhận máy.
Đó là một trong những ngày hiếm hoi tôi cảm thấy háo hức giống một đứa trẻ chờ quà sinh nhật. Sau giờ làm, tôi về nhà sớm hơn thường lệ. Chiếc hộp được đặt trên bàn làm việc. Tôi pha một ly cà phê, bật đèn sáng hơn một chút rồi ngồi xuống mở hộp như thể đang chuẩn bị trải nghiệm một thứ gì đó đặc biệt.
Những người yêu công nghệ đều hiểu cảm giác ấy. Mùi của thiết bị mới. Màn hình sáng lên lần đầu tiên. Cảm giác vuốt những thao tác đầu tiên trên một sản phẩm vừa xuất xưởng. Trong khoảnh khắc đó, rất khó để không cảm thấy số tiền mình bỏ ra là hoàn toàn xứng đáng.
Suốt tuần đầu tiên, tôi mang điện thoại theo khắp nơi. Tôi chụp nhiều ảnh hơn bình thường. Tôi thử mọi tính năng AI có thể tìm thấy. Tôi zoom những tòa nhà ở rất xa chỉ để xem camera hoạt động thế nào. Tôi thậm chí còn chủ động tìm những tình huống ánh sáng khó để thử khả năng xử lý hình ảnh của máy.
Nhìn lại, có lẽ thứ khiến tôi vui nhất thời điểm đó không phải là công nghệ. Thứ khiến tôi vui là cảm giác mình vừa sở hữu một thứ mới mẻ.
Vấn đề bắt đầu khi cuộc sống quay lại bình thường
Khoảng một tháng sau, một điều rất quen thuộc xảy ra.
Tôi vẫn dùng Samsung S25 Ultra mỗi ngày. Nhưng tôi không còn nghĩ về nó nữa.
Tôi dùng nó để trả lời email. Tôi dùng nó để mở Google Maps trên đường đi làm. Tôi dùng nó để gọi điện cho gia đình. Tôi dùng nó để đọc tin tức trước khi ngủ. Những việc đó hoàn toàn giống những gì tôi từng làm trên chiếc điện thoại cũ.
Camera vẫn rất đẹp. Màn hình vẫn rất xuất sắc. Hiệu năng vẫn cực kỳ mạnh mẽ. Nhưng sự khác biệt lớn nhất là tôi không còn cảm nhận những điều đó thường xuyên nữa. Chúng trở thành một phần mặc định của cuộc sống, giống như chiếc ghế làm việc hay chiếc máy lạnh trong phòng. Chúng vẫn tốt nhưng không còn tạo ra cảm xúc.
Và chính ở thời điểm đó, tôi bắt đầu nhận ra một sự thật hơi khó chịu. Điều tôi mong đợi ở chiếc điện thoại có lẽ chưa bao giờ là một chiếc điện thoại.
Chúng ta thường mua phiên bản tương lai của chính mình
Đây là điều tôi nghĩ rất nhiều sau khi sở hữu S25 Ultra được vài tháng.
Khi bỏ một khoản tiền lớn cho công nghệ, thứ chúng ta mua đôi khi không phải là sản phẩm. Chúng ta đang mua hình ảnh về một phiên bản tương lai của chính mình.
Tôi nghĩ chiếc điện thoại mới sẽ khiến mình năng suất hơn. Tôi nghĩ camera tốt hơn sẽ khiến mình lưu giữ nhiều khoảnh khắc hơn. Tôi nghĩ những công nghệ mới sẽ giúp cuộc sống hiện đại hơn. Nhưng rồi tôi nhận ra mình vẫn là con người cũ với những thói quen cũ.
Tôi vẫn trì hoãn những việc không thích làm. Tôi vẫn dành quá nhiều thời gian lướt mạng xã hội vào những hôm mệt mỏi. Tôi vẫn quên chụp ảnh trong nhiều khoảnh khắc quan trọng của gia đình. Và tôi vẫn có những ngày làm việc kém hiệu quả dù đang sử dụng một trong những chiếc điện thoại tốt nhất thế giới.
Có một sự thật mà các hãng công nghệ không bao giờ nói trong quảng cáo. Một thiết bị mới có thể nâng cấp trải nghiệm sử dụng, nhưng nó không thể nâng cấp con người nếu chính chúng ta không thay đổi.
Công nghệ ngày càng đắt nhưng khoảng cách hạnh phúc ngày càng nhỏ
Mười năm trước, mỗi lần nâng cấp điện thoại giống như bước sang một thế hệ công nghệ hoàn toàn mới. Camera tốt hơn rõ rệt. Màn hình đẹp hơn rõ rệt. Hiệu năng nhanh hơn rõ rệt. Người dùng dễ dàng cảm nhận được giá trị của số tiền mình bỏ ra.
Nhưng vài năm gần đây, tôi bắt đầu nhận thấy một điều khác. Các sản phẩm flagship ngày càng xuất sắc nhưng khoảng cách trải nghiệm giữa chúng và những thiết bị đời cũ lại ngày càng thu hẹp. Samsung S25 Ultra chắc chắn là một chiếc điện thoại tuyệt vời. Nhưng sự tuyệt vời đó chủ yếu nằm ở những chi tiết tinh tế mà phần lớn thời gian chúng ta không thật sự chú ý tới.
Điều đó khiến tôi nhận ra một nghịch lý thú vị. Giá tiền ngày càng tăng nhưng mức độ thay đổi trong cuộc sống thực tế lại không tăng tương ứng. Chúng ta dễ dàng bỏ thêm vài chục triệu đồng để nâng cấp một thiết bị, nhưng cảm giác hài lòng mà nó mang lại thường chỉ kéo dài vài tuần hoặc vài tháng.
Có lẽ đó là lý do ngày càng nhiều người cảm thấy mình liên tục mua sắm nhưng không thực sự thấy hạnh phúc hơn.
Bài học đắt nhất không nằm trong hóa đơn
Nếu ai đó hỏi tôi có hối hận khi mua Samsung S25 Ultra hay không, câu trả lời là không.
Tôi vẫn thích chiếc điện thoại này. Nó vẫn là thiết bị tốt nhất tôi từng sử dụng. Nhưng nếu hỏi tôi thứ giá trị nhất mà nó mang lại là gì, câu trả lời sẽ không phải camera, AI hay màn hình.
Giá trị lớn nhất nằm ở việc nó buộc tôi nhìn lại cách bản thân đưa ra quyết định tiêu dùng.
Tôi nhận ra mình dễ bị tác động bởi cảm xúc hơn mình tưởng. Tôi nhận ra FOMO vẫn tồn tại ngay cả khi đã ngoài bốn mươi tuổi. Tôi nhận ra rất nhiều món đồ công nghệ được mua không phải vì nhu cầu thật sự mà vì những kỳ vọng vô hình mà chúng ta đặt lên chúng.
Và có lẽ đó là bài học đáng giá nhất. Bởi vài năm nữa, Samsung S25 Ultra rồi cũng sẽ trở thành một thiết bị cũ. Một thế hệ điện thoại mới sẽ xuất hiện. Những lời quảng cáo mới sẽ tiếp tục xuất hiện trên màn hình của tôi mỗi ngày.
Nhưng hy vọng rằng lần tới, trước khi bấm nút thanh toán cho một món đồ công nghệ đắt tiền, tôi sẽ dành thêm vài phút để tự hỏi một câu đơn giản hơn nhiều:
Mình thực sự đang mua sản phẩm này, hay mình đang cố mua một cảm giác nào đó mà bản thân nghĩ rằng nó sẽ mang lại?
Bởi càng lớn tuổi, tôi càng nhận ra những câu hỏi như vậy thường đáng giá hơn bất kỳ món đồ công nghệ nào.