Bóng đá lăn bằng da chứ không chạy bằng code, đó là chân lý của cánh đàn ông chúng ta mỗi khi ngồi trước màn hình TV. Thế nhưng, khi World Cup mở rộng quy mô với số trận tăng vọt, việc gọi một “trợ lý” như ChatGPT để phân tích dữ liệu bỗng trở thành một cái thú mới. Nếu anh em bắt ChatGPT phân tích các trận đấu có sự chênh lệch đẳng cấp rõ ràng, nó thực sự là một con quái vật.

Nhờ ôm trọn kho dữ liệu khổng lồ về phong độ, giá trị chuyển nhượng và lịch sử đối đối đầu, ChatGPT bắt bài kèo cửa trên chuẩn như sách giáo khoa. Nó từng hiên ngang dự đoán chính xác tỷ số trận Mexico vs Nam Phi là 2-0 hay chuỗi ăn thông định hướng thắng thua lên tới 65% – 70% ở vòng bảng. Nhìn chung, cứ trận nào “đá bằng tiền và đẳng cấp công thức”, AI đoán cực sáng.
Nhưng cuộc đời – và đặc biệt là bóng đá – thì không bao giờ vận hành tuyến tính. Điểm yếu chí mạng của gã mọt sách ChatGPT xuất hiện ngay khi giải đấu bước vào những khúc cua điên rồ, nơi mà tinh thần chiến đấu chiến thắng những con số trên giấy tờ. Anh em chắc chưa quên những “gáo nước lạnh” vừa qua: Thổ Nhĩ Kỳ được đánh giá cửa trên nhưng phơi áo 0-2 trước Úc, Qatar kiên cường cầm hòa Thụy Sĩ, hay cú sốc lớn nhất khi Tây Ban Nha bị Cape Verde cầm chân với tỷ số 0-0 tròn trĩnh. Ở những trận cầu này, các thuật toán phức tạp nhất đều sập hầm.
Tại sao AI lại “gãy” một cách ngây thơ như vậy? Thực ra, các chuyên gia công nghệ tại Đức khi chạy thử nghiệm các mô hình ngôn ngữ lớn cho bóng đá đã chỉ ra rằng, AI bị dính hội chứng “định kiến danh tiếng”. Nó dựa quá nhiều vào độ phủ sóng trên Internet và giá trị đội hình. Nó không tính được việc một đội bóng nhỏ sẽ chơi tử thủ với 200% sức lực, hay một khoảnh khắc ngôi sao có thể xé toạc mọi sơ đồ chiến thuật. Ngay cả khi dự đoán nhà vô địch, ChatGPT cũng chọn một lối đi an toàn đến mức nhàm chán khi tin vào kịch bản Argentina bảo vệ ngôi vương trước Anh, trong khi các AI khác như Gemini lại mạo hiểm đặt cược vào một cái tên mới như Hà Lan.

Bản chất của ChatGPT là dự đoán “từ ngữ tiếp theo” dựa trên những gì người ta đã viết, chứ nó không dự đoán được “quỹ đạo tiếp theo” của quả bóng trên sân cỏ. Nó không biết hôm nay Messi có bị đau nhẹ hay không, trời mưa sân trơn ảnh hưởng thế nào đến lối đá ban bật, hay một chiếc thẻ đỏ lãng nhách ở phút thứ 5 sẽ phá nát mọi tính toán.
Vì vậy, lời khuyên cho anh em là hãy dùng ChatGPT như một gã bạn thông thái trên bàn nhậu – gã biết mọi thống kê, nhớ mọi lịch sử đối đầu để anh em có thêm “vốn” chém gió. Còn việc quyết định tin vào ai? Hãy tin vào trực giác đàn ông và cái đầu lạnh của chính mình. Bản chất của bóng đá là sự khó lường, và chính những cú lội ngược dòng không tưởng nằm ngoài mọi thuật toán mới là lý do chúng ta yêu môn thể thao này, đúng không anh em?