World Cup luôn là giải đấu của những bất ngờ, nhưng điều đó không ngăn được các siêu máy tính và hệ thống AI trên khắp thế giới thử dự đoán tương lai. Điều thú vị là sau hàng trăm nghìn lần mô phỏng, phần lớn các thuật toán đều đang gọi tên Tây Ban Nha như ứng viên sáng giá nhất cho chức vô địch World Cup 2026.
Khi AI bắt đầu dự đoán bóng đá
Có một chi tiết khá thú vị trong thời đại hiện nay. Trước đây người hâm mộ thường tranh luận xem Brazil, Đức hay Argentina mạnh hơn. Còn bây giờ, trước khi quả bóng đầu tiên lăn trên sân, hàng loạt siêu máy tính đã chạy hàng chục nghìn, thậm chí hàng trăm nghìn mô phỏng để đưa ra câu trả lời.
Điều đáng chú ý là các mô hình nổi tiếng nhất thế giới không hoàn toàn giống nhau về kết quả. Tuy nhiên, nếu nhìn vào bức tranh tổng thể, Tây Ban Nha xuất hiện nhiều hơn bất kỳ đội tuyển nào khác ở vị trí số một.
Tây Ban Nha là lựa chọn phổ biến nhất của các siêu máy tính
Mô hình nổi tiếng của Opta, đơn vị được xem là “ông vua dữ liệu bóng đá”, đánh giá Tây Ban Nha là ứng viên vô địch hàng đầu với xác suất khoảng 16%.
Con số này không quá vượt trội, nhưng đủ để đứng trên Pháp, Anh, Argentina hay Bồ Đào Nha. Sau khi chạy tới 10.000 mô phỏng khác nhau, Opta cho rằng đội bóng của HLV Luis de la Fuente đang sở hữu sự cân bằng tốt nhất giữa chất lượng đội hình, phong độ và chiều sâu lực lượng.
Một kết quả tương tự cũng xuất hiện tại Đại học Liverpool ở Anh. Siêu máy tính của trường này dự đoán Tây Ban Nha sẽ đánh bại Anh trong trận chung kết. Hệ thống sử dụng các yếu tố như phong độ từng cầu thủ, sự kết hợp giữa các vị trí, điều kiện thời tiết, lịch thi đấu và cả nguy cơ chấn thương.
Thậm chí mô hình PELE của FiveThirtyEight, vốn thực hiện tới 100.000 lần mô phỏng, cũng đưa Tây Ban Nha lên nhóm ứng viên số một cùng với Pháp.
Nếu nhiều hệ thống khác nhau cùng chỉ về một hướng, đó thường không phải sự trùng hợp.
Vì sao AI thích Tây Ban Nha đến vậy?
Lý do khá đơn giản.
Tây Ban Nha hiện sở hữu thế hệ cầu thủ được xem là hoàn hảo nhất kể từ thời kỳ vàng son 2008-2012. Họ có những tài năng trẻ bùng nổ như Lamine Yamal, những cầu thủ đang ở đỉnh cao phong độ như Pedri, Rodri và một hệ thống vận hành đã được kiểm chứng bằng chức vô địch Euro.
Đối với con người, cảm xúc có thể khiến chúng ta nghiêng về Brazil hay Argentina. Nhưng với thuật toán, điều quan trọng nhất vẫn là dữ liệu. Và dữ liệu hiện tại đang nói rằng Tây Ban Nha có rất ít điểm yếu.
Nhưng AI không thống nhất hoàn toàn
Không phải hệ thống nào cũng chọn Tây Ban Nha.
Claude của Anthropic lại nghiêng về Brazil. Lý do nằm ở việc Selecao sở hữu đội hình trẻ trung, giàu tốc độ, đồng thời được thi đấu trên lục địa châu Mỹ, nơi điều kiện khí hậu và múi giờ quen thuộc hơn.
ChatGPT đánh giá Pháp là ứng viên sáng giá nhất nhờ chiều sâu đội hình. Trong khi đó, một số mô hình khác của Anh lại đặt niềm tin vào Tam Sư với kỳ vọng Harry Kane cuối cùng sẽ mang chiếc cúp vàng trở về quê hương sau 60 năm chờ đợi.
Một số hệ thống thậm chí còn tin rằng Argentina đủ sức bảo vệ chức vô địch, đặc biệt nếu Lionel Messi có thêm một kỳ World Cup đáng nhớ.
Điều thú vị nhất: Không ai thực sự vượt trội
Điểm chung giữa tất cả các mô hình là không đội nào được đánh giá có xác suất vô địch vượt quá 20%.
Đó là con số rất thấp nếu so với nhiều giải đấu trước đây. Nó cho thấy World Cup 2026 có thể là kỳ World Cup cân bằng nhất trong nhiều thập kỷ.
Tây Ban Nha được dự đoán nhiều nhất, nhưng khoảng cách với Pháp, Brazil, Anh hay Argentina thực tế không lớn. Chỉ cần một chấn thương, một thẻ đỏ hoặc một loạt sút luân lưu, toàn bộ dự báo của siêu máy tính có thể trở nên vô nghĩa.
AI có thể dự đoán được World Cup không?
Câu trả lời có lẽ là không hoàn toàn.
AI có thể phân tích hàng triệu dữ liệu mà con người không thể xử lý. AI có thể mô phỏng hàng trăm nghìn kịch bản khác nhau. Nhưng AI không thể đo lường cảm xúc trong phòng thay đồ, khoảnh khắc một cầu thủ bất ngờ bùng nổ hay sự điên rồ luôn tồn tại ở World Cup.
Nếu bóng đá chỉ là toán học, có lẽ chiếc cúp đã được trao cho Tây Ban Nha ngay từ hôm nay.
Nhưng chính vì bóng đá không phải toán học nên chúng ta vẫn thức đêm xem World Cup. Và đó cũng là lý do mọi dự đoán của siêu máy tính, dù ấn tượng đến đâu, vẫn chỉ là một phần của câu chuyện. Phần còn lại sẽ được viết trên sân cỏ trong suốt một tháng tới.