Việc Việt Nam chuẩn bị chuyển sang kinh doanh xăng sinh học E10 trên diện rộng đang khiến khá nhiều người dùng ôtô và xe máy lo lắng.
Một trong những câu hỏi xuất hiện nhiều nhất lúc này là: nếu trong bình vẫn còn xăng RON 95 hoặc xăng khoáng thông thường, liệu có cần xả sạch hoàn toàn trước khi đổ E10 hay không?
Câu trả lời ngắn gọn là: với phần lớn xe đời mới hiện nay, gần như không cần.
Vì sao xe hiện đại không cần xả sạch bình trước khi đổ E10?
Điều quan trọng cần hiểu đầu tiên là bản chất của E10.
Xăng E10 thực tế không phải một loại nhiên liệu “tách biệt hoàn toàn” so với xăng khoáng truyền thống. Đây đơn giản là hỗn hợp gồm khoảng 90% xăng thông thường và tối đa 10% ethanol sinh học.
Nói cách khác, E10 vốn dĩ đã là xăng được pha thêm ethanol.
Khi người dùng đổ E10 vào bình đang còn xăng RON 95 hoặc xăng khoáng, hai loại nhiên liệu này sẽ tự hòa trộn trong quá trình xe vận hành. ECU và hệ thống phun nhiên liệu trên đa số xe hiện đại hoàn toàn có thể tự điều chỉnh để thích nghi với sự thay đổi nhỏ về tỷ lệ ethanol.
Đó cũng là lý do tại nhiều thị trường lớn như Mỹ, châu Âu hay Australia, người dùng thường xuyên đổ xen kẽ giữa xăng khoáng, E5 và E10 mà không cần thực hiện bất kỳ thao tác xả bình nào.
Trộn xăng RON 95 với E10 thực chất chỉ tạo ra “hỗn hợp trung gian”
Nhiều chuyên gia kỹ thuật cho rằng việc trộn hai loại nhiên liệu này về cơ bản không tạo ra phản ứng nguy hiểm hay gây hại lớn cho động cơ nếu xe được thiết kế để hỗ trợ E10.
Ví dụ, nếu bình xăng dung tích 60 lít đang còn khoảng 30 lít RON 95 rồi người dùng đổ thêm 30 lít E10, hỗn hợp cuối cùng thực tế chỉ chứa khoảng 5% ethanol — tức tương đương mức E5.
Điều đó đồng nghĩa nếu chiếc xe của bạn có thể dùng E10, thì các hỗn hợp có tỷ lệ ethanol thấp hơn gần như chắc chắn vẫn hoạt động bình thường.
Nhiều hãng nhiên liệu quốc tế như BP cũng cho biết việc pha trộn các loại xăng tương thích trong cùng bình nhiên liệu nhìn chung là an toàn, bởi chúng có cấu trúc hóa học tương đối giống nhau.
Xe nào nên cẩn trọng hơn khi chuyển sang E10?
Dù phần lớn xe hiện đại không gặp vấn đề lớn, vẫn có một số trường hợp cần chú ý hơn.
Các dòng xe quá cũ — đặc biệt sản xuất trước những năm 2000 — có thể sử dụng gioăng cao su, ống dẫn hoặc vật liệu nhiên liệu chưa tối ưu cho ethanol. Trong thời gian dài, ethanol có thể khiến một số chi tiết xuống cấp nhanh hơn.
Ngoài ra, một số xe nhập khẩu đời mới đôi khi chỉ được chứng nhận E10 cho một số thị trường nhất định. Vì vậy, người dùng vẫn nên kiểm tra kỹ sách hướng dẫn sử dụng hoặc hỏi trực tiếp đại lý hãng trước khi chuyển hoàn toàn sang E10 lâu dài.
Tuy nhiên, thực tế nhóm xe “không hợp E10” hiện chiếm tỷ lệ khá nhỏ tại Việt Nam.
Điểm cần lưu ý lớn nhất của xăng E10 không phải chuyện pha trộn
Điều nhiều người dùng nên quan tâm hơn nằm ở đặc tính hút ẩm của ethanol.
Khác với xăng khoáng truyền thống, ethanol có xu hướng hấp thụ nước trong không khí mạnh hơn. Nếu xe để lâu nhiều tháng không vận hành, nhiên liệu ethanol có thể xảy ra hiện tượng tách nước hoặc giảm chất lượng theo thời gian.
Đó là lý do các chuyên gia thường khuyên:
- Không nên để xe nằm im quá lâu với bình đầy E10
- Nếu xe ít sử dụng, nên khởi động định kỳ
- Có thể cân nhắc dùng phụ gia chống ẩm hoặc chống tách nước với một số xe đặc biệt
- Xe quá cũ nên kiểm tra lọc nhiên liệu và hệ thống dẫn xăng định kỳ hơn
E10 có phải xu hướng không thể tránh khỏi?
Câu trả lời gần như là có.
Rất nhiều quốc gia đã phổ biến E10 từ nhiều năm trước nhằm giảm khí thải và phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch. Các hãng xe hiện đại cũng đã thiết kế động cơ để tương thích với nhiên liệu chứa ethanol ở mức thấp như E5 hoặc E10.
Điều thú vị là đa số người dùng thực tế thậm chí khó nhận ra sự khác biệt rõ rệt giữa xăng khoáng và E10 trong quá trình sử dụng hàng ngày.
Với phần lớn ôtô và xe máy đời mới tại Việt Nam hiện nay, việc chuyển từ RON 95 sang E10 về cơ bản sẽ diễn ra khá “êm”, miễn là xe được bảo dưỡng đúng cách và không thuộc nhóm đời quá cũ.