Video viral, ảnh triệu like, status hàng trăm nghìn lượt chia sẻ.
Mọi thứ tạo nên cỗ máy doanh thu khổng lồ cho Meta, nhưng phần lớn người dùng gần như không nhận lại được gì ngoài lượt tương tác và vài con số hiển thị trên màn hình.
Giờ thì điều đó bắt đầu thay đổi.
Một số nhà sáng tạo nội dung tại Việt Nam đã được Facebook gửi lời mời tham gia chương trình chia sẻ doanh thu mới. Sau khi hoàn tất xác minh thông tin, thêm mã số thuế và liên kết tài khoản thanh toán, họ có thể nhận tiền trực tiếp từ các bài đăng trên nền tảng.
Nghe khá giống YouTube.
Nhưng nếu nhìn kỹ, Facebook vẫn đang đi theo cách rất khác.
Facebook đang thử biến người dùng thành creator thực thụ
Điểm đáng chú ý là Meta không còn muốn Facebook chỉ là mạng xã hội dành cho status và ảnh cá nhân.
Những năm gần đây, TikTok kéo người dùng sang video ngắn. YouTube giữ chân creator bằng chia sẻ doanh thu. Trong khi đó, Facebook dần bị xem là nền tảng “già” hơn, nơi lượng tương tác thật không còn mạnh như trước.
Vì thế, việc bắt đầu trả tiền cho người dùng Việt Nam giống một tín hiệu rõ ràng rằng Meta đang muốn kéo creator quay trở lại.
Theo nhiều tài khoản nhận được lời mời, Facebook hiện ưu tiên những người bật Professional Mode, đăng nội dung nguyên bản và duy trì hoạt động đều đặn trên trang cá nhân.
Đây là chi tiết khá thú vị.
Bởi thay vì đẩy mạnh fanpage như giai đoạn cũ, Meta dường như muốn biến chính tài khoản cá nhân thành “kênh nội dung”.
Một kiểu TikTok hóa Facebook.
Có tiền thật, nhưng chưa đủ để đổi đời
Dù vậy, phần lớn creator được tham gia đều nói rằng số tiền kiếm được hiện tại khá thấp.
Một số người cho biết họ chỉ nhận vài chục USD sau nhiều tháng hoạt động. Facebook cũng chưa công khai chi tiết cơ chế tính doanh thu, khiến nhiều creator không thực sự hiểu vì sao bài này được tiền còn bài khác thì không.
Cách vận hành này khác khá xa với YouTube, nơi hệ thống analytics và chia sẻ doanh thu đã minh bạch suốt nhiều năm.
Facebook hiện vẫn giống một “vùng thử nghiệm”.
Có người được bật.
Có người không.
Không có công thức rõ ràng.
Và điều đó khiến nhiều creator cảm thấy đây chưa phải một hệ sinh thái kiếm tiền hoàn chỉnh.
Meta vẫn đang cực kỳ chọn lọc
Theo nhiều chuyên gia marketing, phần lớn fanpage lớn tại Việt Nam hiện vẫn chưa được mở kiếm tiền dạng mới.
Thay vào đó, Meta ưu tiên tài khoản cá nhân có nội dung tự sản xuất, tương tác thật và ít vi phạm tiêu chuẩn cộng đồng.
Muốn tham gia, tài khoản còn phải đáp ứng hàng loạt điều kiện như:
- Có lượng follower đủ lớn
• Duy trì thời gian xem ổn định
• Không dùng nội dung reup
• Không dính nhạc bản quyền
• Không vi phạm chính sách cộng đồng
Nếu vi phạm, khả năng kiếm tiền có thể bị đóng băng ngay lập tức.
Đó cũng là lý do nhiều người xem chương trình hiện tại giống “closed beta” hơn là một tính năng mở công khai.
Video ngắn vẫn là thứ Meta ưu tiên nhất
Một chi tiết đáng chú ý khác nằm ở dòng tiền.
Theo các báo cáo nội bộ được công bố trước đó, phần lớn doanh thu Meta trả cho creator đang đổ vào Reels, tức video ngắn.
Điều này phản ánh rất rõ cuộc chiến giữa Facebook và TikTok.
Meta hiểu rằng nếu muốn giữ chân người sáng tạo nội dung, họ phải cạnh tranh trực tiếp bằng tiền. Và video ngắn hiện là chiến trường lớn nhất.
Không phải status.
Không phải album ảnh.
Mà là clip dọc.
Vì thế, nhiều khả năng creator Việt Nam muốn kiếm tiền tốt hơn trên Facebook thời gian tới cũng sẽ phải dịch chuyển sang Reels nhiều hơn.
Điều quan trọng nhất không nằm ở số tiền
Thực tế, vài chục USD mỗi tháng không phải con số đủ lớn để tạo nên “giấc mơ creator”.
Nhưng điều khiến nhiều người chú ý nằm ở chỗ khác.
Facebook cuối cùng cũng bắt đầu thừa nhận rằng nội dung người dùng tạo ra có giá trị kinh tế thực sự.
Đó là thay đổi lớn nhất.
Trong suốt nhiều năm, Facebook giống một nơi mọi người đăng bài vì thói quen. Còn giờ, Meta đang muốn biến nền tảng này thành hệ sinh thái nơi creator có thể kiếm tiền trực tiếp từ chính tương tác họ tạo ra.
Có thể chương trình hiện tại vẫn còn nhỏ.
Có thể doanh thu chưa hấp dẫn.
Nhưng với creator Việt Nam, đây vẫn là tín hiệu cho thấy Facebook đang bước vào một giai đoạn hoàn toàn mới.